Vraag een paar installateurs om een offerte voor een thuisbatterij en de kans is groot dat je verschillende capaciteiten terugkrijgt. De een adviseert 5 kWh, de ander 15 kWh, en een derde rekent je voor dat 20 kWh pas echt verschil maakt. Nu de salderingsregeling op 1 januari 2027 stopt, kijken veel huishoudens met zonnepanelen kritischer naar die keuze. Terecht, want een te grote batterij kost je al snel een paar duizend euro aan opslag die je zelden gebruikt.
Begin bij je avondverbruik, niet bij je jaarverbruik
Een gemiddeld Nederlands huishouden verbruikt zo’n 2.500 kWh stroom per jaar, ongeveer 6,8 kWh per dag. Dat getal zegt alleen weinig over de batterij die je nodig hebt. Overdag gebruik je een deel van je zonnestroom direct, dus de batterij hoeft vooral de uren na zonsondergang te overbruggen. Bij de meeste huishoudens gaat het dan om 3 tot 7 kWh per avond en nacht.
Daarmee kom je voor een rijtjeswoning met een gasaansluiting al snel uit bij de kleinste gangbare maat. Heb je 8 tot 12 zonnepanelen en een dagverbruik van 6 tot 10 kWh, dan vangt een thuisbatterij van 5 kWh voor de avondpiek het stroomverbruik van koken, de vaatwasser en de tv na het avondeten grotendeels op. Wat er ’s ochtends nog in zit, gaat op aan het ontbijt, waarna je panelen de batterij overdag weer volladen.
Je eigen avondverbruik achterhaal je op een paar manieren.
- Kijk in de app van je energieleverancier naar je verbruik tussen 18.00 en 08.00 uur.
- Gebruik een P1-meter als je leverancier geen uurdata laat zien.
- Reken je zonne-opbrengst grof uit met ongeveer 400 kWh per paneel per jaar.
- Vergelijk een week in november met een week in juni, want die verschillen flink.
Warmtepomp of elektrisch koken verandert de som
Het beeld verschuift zodra je woning grotendeels elektrisch draait. Een volledig elektrische warmtepomp verbruikt volgens de ANWB zo’n 3.200 kWh per jaar, en een flink deel daarvan valt op koude avonden. Een gasloze woning komt daardoor eerder uit rond de 5.400 kWh per jaar. Een batterij van 5 kWh is in zo’n huis halverwege de avond vaak al leeg.
Voor zo’n all-electric woning is één thuisbatterij met een capaciteit van 10 kWh vaak praktischer dan meerdere losse units, omdat je de dubbele opslag in één behuizing aan de muur hangt en een groot deel van de nacht op eigen stroom blijft draaien. Let daarbij wel op het vermogen. Bij sommige merken laadt en ontlaadt de 10 kWh-uitvoering even snel als de kleinere variant, dus voor korte pieken (inductie en wasmachine tegelijk) haal je het verschil gewoon van het net.
Waarom meer capaciteit niet automatisch meer oplevert
Een grote batterij moet ook vol raken. Met een laadvermogen van 2,2 kW heb je ruim vier uur zonne-overschot nodig om 10 kWh op te slaan. In juni lukt dat makkelijk, in december wekken je panelen soms nauwelijks genoeg op voor je eigen verbruik overdag. Je stroomverbruik ligt in januari bovendien ongeveer twee keer zo hoog als in juli, precies wanneer de opwek het laagst is. Een deel van de extra capaciteit staat in de wintermaanden dus gewoon leeg.
Sessy, een fabrikant die zijn thuisbatterijen in het Gelderse Andelst produceert, hanteert daarom een vrij nuchtere vuistregel. Per 3.000 tot 4.000 kWh jaarverbruik volstaat één batterij van 5 kWh, en pas vanaf ongeveer 5.000 kWh komt 10 kWh in beeld. Dat sluit aan bij de cijfers hierboven en voorkomt dat je betaalt voor opslag die je alleen op zonnige zomerdagen benut.
Klein beginnen en later uitbreiden
Twijfel je tussen twee maten, dan is het meestal verstandiger om klein te beginnen. Veel systemen zijn modulair, zodat je een tweede unit kunt bijplaatsen als je later een warmtepomp of elektrische auto aanschaft. Houd je verbruik na de eerste winter goed bij. Zie je dat de batterij elke avond rond 22.00 uur leeg is, dan weet je precies hoeveel extra opslag je nodig hebt. Dat is een betere basis dan de schatting in een offerte.